Ôn tập: phương pháp toạ độ trong không gian
Mục tiêu
- Tính nhanh toạ độ vectơ, độ dài, tích vô hướng và góc giữa hai vectơ.
- Viết phương trình mặt phẳng, đường thẳng, mặt cầu và đọc được các yếu tố từ phương trình.
- Dùng công thức góc và khoảng cách để giải câu trắc nghiệm, Đúng/Sai và trả lời ngắn.
- Đặt hệ trục toạ độ cho một tình huống thực tế (căn phòng, máy bay, trạm phát sóng).
Bài tập
Bài 1 Trắc nghiệm
Mặt phẳng đi qua và có vectơ pháp tuyến có phương trình là
A. . B. . C. . D. .
Bài 2 Trắc nghiệm
Khoảng cách từ điểm đến mặt phẳng bằng
A. . B. . C. . D. .
Bài 3 Trắc nghiệm
Mặt cầu có tâm và bán kính là
A. , . B. , . C. , . D. , .
Bài 4 Đúng/Sai
Cho đường thẳng , , và mặt phẳng .
a) có một vectơ chỉ phương là .
b) Điểm thuộc .
c) song song với .
d) cắt tại điểm .
Bài 5 Trả lời ngắn
Tính góc giữa hai đường thẳng , , và , , (đơn vị: độ).
Bài 6 Trả lời ngắn
Cho , , . Tính khoảng cách từ gốc toạ độ đến mặt phẳng (làm tròn kết quả đến hàng phần trăm).
Bài 7 Trả lời ngắn
Một căn phòng dạng hình hộp chữ nhật dài m, rộng m, cao m. Chọn hệ trục có gốc ở một góc sàn, các trục chạy theo ba cạnh, đơn vị là mét. Người ta căng một sợi dây thẳng từ điểm ở góc trần đến điểm ở góc sàn đối diện. Tính độ dài sợi dây (đơn vị: m, làm tròn kết quả đến hàng phần trăm).
Bài 8 Trả lời ngắn
Một thiết bị bay không người lái xuất phát từ gốc và bay thẳng, sau giây ở vị trí (đơn vị: m). Vùng cấm bay là phần không gian gồm các điểm thoả mãn . Sau bao nhiêu giây thì thiết bị bắt đầu đi vào vùng cấm bay?
Bài 9 Tự luận
Cho điểm và mặt phẳng . Viết phương trình đường thẳng qua và vuông góc với , tìm toạ độ hình chiếu vuông góc của trên và tính .
Bài 10 Trả lời ngắn (thử thách)
Mặt cầu có tâm và tiếp xúc với mặt phẳng tại điểm . Tính .
Kiểm tra mini
Làm trong 15 phút, không xem lại bài. Phần I khoanh một chữ cái; Phần II ghi Đ hoặc S cho từng ý; Phần III ghi đáp số vào ô.
Phần I. Trắc nghiệm nhiều phương án lựa chọn
Phần II. Trắc nghiệm đúng sai
| a) có tâm . | Đ / S |
| b) có bán kính bằng . | Đ / S |
| c) Khoảng cách từ tâm đến bằng . | Đ / S |
| d) cắt theo một đường tròn có bán kính . | Đ / S |
Phần III. Trắc nghiệm trả lời ngắn
Điểm: ........ / 10
Gợi ý (chỉ xem khi bí)
Kiến thức: .
Gợi ý các bước:
- Thay và toạ độ vào công thức.
- Khai triển và thu gọn.
Kiến thức: .
Gợi ý các bước:
- Tính tử số .
- Tính mẫu số .
Kiến thức: , , ; .
Gợi ý các bước:
- Tìm , , .
- Tính với .
Kiến thức: thì ; giao điểm tìm bằng cách thay , , theo vào .
Gợi ý các bước:
- Đọc vectơ chỉ phương từ hệ số của .
- Tính và giải phương trình theo .
Kiến thức: .
Gợi ý các bước:
- , .
- Thay vào công thức.
Kiến thức: vectơ pháp tuyến .
Gợi ý các bước:
- , ; tính tích có hướng.
- Viết phương trình rồi tính khoảng cách.
Kiến thức: .
Gợi ý các bước:
- Tính .
- Tính độ dài.
Kiến thức: thiết bị chạm biên của vùng cấm khi toạ độ của thoả mãn .
Gợi ý các bước:
- Thay toạ độ vào .
- Giải phương trình theo .
Kiến thức: nhận làm vectơ chỉ phương; .
Gợi ý các bước:
- Viết , , .
- Thay vào để tìm , suy ra ; tính .
Kiến thức: bán kính ; tiếp điểm là hình chiếu vuông góc của trên .
Gợi ý các bước:
- Tính .
- Viết đường thẳng qua vuông góc với rồi tìm giao điểm với .
Tự đánh giá
| # | Tự làm được | Cần gợi ý | Chưa làm được |
|---|---|---|---|
| 1 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 2 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 3 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 4 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 5 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 6 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 7 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 8 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 9 | ☐ | ☐ | ☐ |
| 10 | ☐ | ☐ | ☐ |
Làm lại các bài chưa đúng sau: ☐ 1 ngày ☐ 3 ngày ☐ 7 ngày
Quét mã để xem lời giải từng bước